TRỐN THUẾ

TRỐN THUẾ

I. Tổng quan

Thuế thu nhập Doanh nghiệp là một loại thuế trực thu được tính trực tiếp vào các thu nhập phải chịu thuế của Doanh nghiệp ( bao gồm thu nhập từ hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ và thu nhập khác theo quy định của pháp luật) sau khi đã trừ các khoản chi phí quản lý Doanh nghiệp.

Đây là một loại thuế quan trọng đóng góp nguồn thu rất lớn vào ngân sách Nhà nước, là tác động quan trọng đến sự tăng trưởng kinh tế và công bằng trong kinh doanh. Thế nhưng lại rất khó kiểm soát và quản lý nên dẫn dến thực trạng xuất hiện nhiều thủ đoạn tinh vi, nhiều hành vi biến tướng núp bóng có chủ đích trục lợi. Quan hệ thu thuế và nộp thuế giữa nhà nước và Doanh nghiệp kinh doanh hoạt động là quan hệ mang tính chất uy quyền, là sự chuyển giao tài sản bắt buộc vào ngân sách nhà nước được tính vào nguồn thu nhập của Doanh nghiệp do pháp luật quy định và tính toán cụ thể phù hợp với doanh thu hằng năm và đảm bảo thực hiện bằng quyền lực nhà nước. Đóng thuế là quyền và nghĩa vụ của mỗi Doanh nghiệp khi tham gia hoạt động kinh doanh, vì vậy mọi hành vi, hoạt động nhằm giảm thuế, miễn thuế, tránh thuế, không đóng thuế…đều được xem là vi phạm pháp luật nghiêm trọng. 

Trốn thuế chính là hành vi xâm phạm chính sách thuế của Nhà nước thông qua việc chủ thể không hoàn thành hoặc hoàn thành không đầy đủ nghĩa vụ phải nộp cho cơ quan nhà nước. Trong quá trình hoạt động kinh doanh, Doanh nghiệpcố ý thực hiện các phương thức mà pháp luật không cho phép để giảm số thuế phải nộp hoặc không nộp thuế; khai thác những hạn chế, lỗ hỏng pháp lý về cắt giảm thuế, ưu đãi thuế...Đối với các công ty đa quốc gia thì lợi dụng hình thức thành lập chi nhánh ở các nước có mức thuế suất thấp để chuyển lợi nhuận từ các nơi thuế suất cao... hành vi ngày càng tinh vi, diễn biến phức tạp.

II. Quy định pháp luật về các hành vi trốn thuế

Căn cứ tại Thông tư 166/2013/TT-BTC về xử phạt vi phạm hành chính về thuế thì các hành sau đây sẽ được coi là trốn thuế. Tùy vào từng mức độ thì mức phạt tiền khác nhau.

Căn cứ tại Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 thì tội phạm trốn thuế là pháp nhân có thể bị phạt lên đến 10.000.000.000 đồng hoặc bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn.

III. Thực trạng và nguyên nhân dẫn đến hành vi trốn thuế

Số liệu từ công tác thanh tra kiểm tra ngành thuế thu về được tổng số 642.423 doanh nghiệp vi phạm thuế TNDN. Một số hành vi trốn thuế: 

1. Lấy lương cơ bản làm cơ sở tính thuế với người lao động. Số tiền còn lại bao nhiêu thì đưa vào tiền tăng ca để “né” thuế TNCN. VD: vụ trốn thuế của Nguyễn Kim năm 2018 bị truy thu 150 tỷ.
2. Tiền thưởng của người lao động cũng “biến” thành tiền ngoài giờ
3. Khai khống là lao động thời vụ ba tháng, không ký hợp đồng lao động, chi phí lương cho những lao động khống cũng ở mức trung bình, chỉ 2-3 triệu đồng/tháng.
4. khai báo hoạt động lỗ để được miễn thuế , trốn thuế bằng hình thức chuyển giá ( nâng giá nguyên liệu đầu vào, bán với giá thấp hơn cho Công ty mẹ và các công ty trong cùng tập đoàn. VD: COCACOLA đã trốn thuế 10 năm khi hoạt động tại Việt Nam
5. Công bố thua lỗ ảo. 
6. Cố ý hạch toán “nhầm” với quy định để dấu doanh thu tính thuế, hạch toán chi phí tính thuế thu nhập doanh nghiệp và tăng thuế giá trị gia tăng đầu vào được khấu trừ.
7. Lợi dụng việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt đối với hàng hóa xuất xuất từ các nước, từ các thi trường đã có thỏa thuận ưu đãi đặc biệt để được hưởng các mức thuế đó.
8. Thành lập doanh nghiệp ma và in hóa đơn giả.

• Mặc dù mục đích cuối cùng của tất cả các hành vi trốn thuế đều là hành vi vi phạm pháp luật, nhằm trục lợi trên nguồn thu Nhà nước nhưng “nguyên nhân từ đâu?”

• Mức thuế suất quá cao cũng có thể dẫn đến nguy cơ Doanh nghiệp mất khả năng chi trả, mà mất khả năng chi trả Doanh nghiệp sẽ né tránh kê khai thu nhập chịu thuế hay giá tính thuế. Các hành vi nhằm che dấu khoản thu, thu nhập...
• Sự thiếu ý thức của các Doanh nghiệp trong việc thực hiện trách nhiệm, thực hiện nghĩa vụ nộp thuế cho Nhà nước:  khai báo không đúng thực tế, không khai báo; các hóa đơn chính từ, hóa đơn bán hàng bị chỉnh sửa...
• Các văn bản pháp luật chưa thể dự đoán, chưa thể bao quát toàn bộ các hành vi trên thực tế, mặc dù đã chỉnh sửa, bổ sung rất nhiều lần nhưng hạn chế và “kẻ hở” pháp lý vẫn tồn tại. Công tác quản lý đến từ các cơ quan thế và đội ngũ thực thi pháp luật phải chăng còn hạn chế, chưa được trang bị đủ đầy về kiến thức cũng như kỹ năng công tác. Các cán bộ thanh tra, kiểm tra, công chức thuế cũng có thể tiếp tay dẫn tạo điều kiện cho Doanh nghiệp trốn thuế...

IV. Kết luận

Trốn thuế vẫn sẽ tiếp tục có những chuyển biến phức tạp hơn, đa dạng về đối tượng lẫn hành vi. Hành vi thu thuế của Nhà nước sẽ đi đôi với hành vi trốn thuế của Doanh nghiệp. Vì thế để chống thất thu, thiệt hại ngân sách, cần tăng cường quản lý, giám sát chặt chẽ hoạt động kinh doanh. Đào tạo, bồi dưỡng tư cách của các cán bộ công chức thanh tra có chức vụ trong quản lý về thuế.

Quý bạn đọc quan tâm vui lòng liên hệ VNREAL để được tư vấn và giải đáp chi tiết.
HOTLINE: 0925 19 88 19 - 092 6789 166
Email: vnreal@vnrealgroup.vn
Địa chỉ: 68 Nguyễn Huệ, P. Bến Nghé, Q.1, Tp. HCM.
Là đơn vị chuyên đầu tư, quản lí và khai thác bất động sản chuyên nghiệp, VNREAL chuyên cung cấp các dịch vụ tư vấn Đầu tư, tư vấn về Pháp lí Đất đai – Bất động sản – Doanh nghiệp.
VNREAL Phụng sự Khách hàng!